एका छोट्याशा गावात एक न्हाव्याचं दुकान होतं. तिथे लोक फक्त केस कापायला नाही, तर गप्पागोष्टी, करमणूक करायला आणि हसण्या-खिदळण्यासाठीही जमा होत. त्या गावात चंदू नावाचा एक मुलगा होता. गावातील लोक त्याला फारसा हुशार मानत नसत आणि त्याला मूर्ख ठरवण्यासाठी ते एक खेळ खेळत असत.
प्रत्येक वेळी चंदू दुकानात आला की, कोणीतरी दोन नाणी काढून त्याच्या पुढे धरायचं – एक मोठं, चकचकीत एक रुपयाचं नाणं आणि दुसरं लहानसं, धूसर पंचवीस पैशांचं नाणं. चंदू नेहमी पंचवीस पैशांचं नाणं निवडायचा. लोक मोठ्याने हसायचे, आणि चंदूही हसत ते नाणं खिशात टाकायचा.
हे खूप दिवस असंच चालू राहिलं. कितीही वेळा संधी दिली, तरी चंदू नेहमी लहानच नाणं घ्यायचा. हे गावातलं एक गमतीशीर प्रकरण झालं. अगदी पर्यटकही खास न्हाव्याच्या दुकानात येऊन चंदूला पाहायचे.
एके दिवशी, नव्याने आलेल्या न्हाव्याला ही विचित्र परंपरा कळली. त्याने चंदूला विचारलं, “तुला माहित आहे की एक रुपयाचं नाणं मोठं आणि जास्त किमतीचं आहे, तरीही तू नेहमी पंचवीस पैशांचंच नाणं का निवडतोस?”
चंदू हसत म्हणाला, “मी ज्या दिवशी एक रुपयाचं नाणं उचलेन, त्या दिवसापासून हा खेळच खल्लास होईल. आणि हे असंच सुरू राहिलं म्हणूनच, मी आजवर पंचवीस पैशांच्या नाण्यांनी एक रुपयापेक्षा कितीतरी जास्त पैसे कमावले आहेत!”
न्हाव्याला हसू आलं, पण त्याच वेळी त्याला चंदूच्या खऱ्या हुशारीची जाणीव झाली. त्या दिवसानंतर, त्याने चंदूकडे पूर्वीसारखं पाहिलं नाही.
ही गोष्ट शिकवते की, जे वरवर मूर्खपणाचं वाटतं, ते कदाचित एखाद्याची शहाणपणाची युक्ती असू शकते. आणि खरी बुद्धिमत्ता कधी कधी अनपेक्षित गोष्टीत आढळते.
